İran toplumu, tarih boyunca birlikte yaşayan ve İran kimliğini ve kültürünü şekillendirme üzerinde etkisi olan çeşitli etnik kökenlerden ve dinlerden oluşmaktadır.Bu nedenle İran etnisitesi, İran toplumunun ayrılmaz bir parçasıdır ve kültürünü ve kimliğini şekillendirmektedir. Tarih boyunca İran’ın bir parçası olan veya farklı tarihsel zamanlarda çeşitli İran şehirlerine göç eden önemli ve etkili etnik gruplardan biri Ermenilerdir.Kültürel ve dinsel kimliklerini uzak geçmişten koruyan İran Ermenileri, dünyadaki Ermenilerin küçük bir kısmı olmasına rağmen, şimdi İran halkının bir parçasıdır.

Ermenilerin Göçü

Ermenistan eski zamanlarda hep İran topraklarının bir parçası olmuştur. Örneğin Ahameniş Dariuş’un yönetiminde İran Ermenileri çoğunlukla toprak sahibi idi. Ermenistan ve antik Roma arasındaki Part ve Sasani savaşları sırasında,  Ermenistan’ın büyük antik imparatorluklar için önemini gösteren savaşlar vardı. Elbette, tarih boyunca ve farklı zamanlarda, bazı Ermeniler İran’ın farklı bölgelerine göç ettiler. Örneğin, Kral II. Sasani döneminde İslam İran’a gelmeden önce yüz binlerece Ermeni İran platosuna göç etmiş ve Huzistan ve güneybatı İran’a yerleşmiştir. İslam sonrası dönemde ve özellikle Safevi döneminde, kuzeybatıda yaşayan Ermenilerin önemli bir kısmı İsfahan da dahil olmak üzere İran platosunun iç şehirlerine göç etti.

Ermenilerin İran’da yaşadığı yerler

Ermeniler İran’daki en büyük Hıristiyan grubudur. Birçok İran şehrinde yaşıyorlar ve Ermeni yerleşimleri oluşturuyorlar.Şu anda İranlı Ermeniler daha çok Tahran, Tebriz, Orumieh, Kazvin, Abadan, Meşhed, Hamadan ve İsfahan şehirlerinde yaşıyor ve eğitim, ekonomik, kültürel ve sosyal faaliyetlerde bulunuyorlar. Son nüfus sayımlarına göre, İran Ermenilerinin nüfusu yaklaşık 6.000’dir.İran anayasasına göre, Ermeniler de dahil olmak üzere dini azınlıklar, parlamentoda temsil edildiği,  diğer siyasi ve yasal yollarla işlerini sürdürdükleri ve ülkenin geleceğine katılıp kaderlerini belirledikleri, belirtilmelidir.

İran’da ünlü Ermeniler

Ermeniler, İran tarihi boyunca çeşitli sanatsal, bilimsel, mühendislik, politik ve ekonomik alanlarda her zaman rol oynamışlardır.İran’da yaşayan diğer etnik köken ve dinlerle yapıcı ve barışçıl ilişkileri vardı ve İran toplumunun büyümesine ve gelişmesine katkıda bulundular. İranlı Ermeniler arasında, çeşitli alanlarda birçok başarıya imza atan başarılı ve ünlü isimler var. İşte bu ünlü isimlerden bazıları:

  • Müzik: Tahran Senfoni Orkestrası’nın kurucusu ‘’Ruben Grigoryan’’ ve Opera şarkıcısı ve ilk İranlı kadın şarkıcısı ‘’Satnick Aghababian’’
  • Fotoğraf: ‘’Vahan Terpanchian’’, İran’daki ilk renkli fotoğraf laboratuvarının kurucusu.
  • Mimari: ‘’Nectar Papazian’’ İlk İranlı kadın mimarlardan biri .
  • Resim:’’Khorghian’ın sembolleri” İran’da suluboya kurucusu.
  • Sinema ve Tiyatro: İran sinema tarihinin ilk oyuncusu ‘’Madame Siranoush’’, ilk İran film yönetmeni ‘’Evans Ognance’’ ve İran’da yabancı film dublajının kurucusu ‘’Alex Aghababian’’.

 

Ermeni Kiliseleri

İran ve İranlılar, çeşitli tarihi dönemlerde Hıristiyanlıkta yapıcı bir rol oynadılar .İslamiyet’ten sonra İran’daki Müslümanlar ve Hıristiyanların her zaman barışçıl ve saygılı bir yaşam biçimleri olmuştur.Bu yüzden İran’daki Hıristiyanlığın tüm dalları ve dinleri bir kiliseye ve yasal haklarına sahiptir.İran’daki en büyük Hristiyan cemaati olan İranlı Ermenilerin kendi kiliseleri ve Halifelik Konseyi gibi diğer dini kurumları vardır.Ermeni Hilafet Konseyi, Ermenilerin kültürel ve sosyal yaşamı , okul, mezarlık ve özellikle kiliselerin işlerini yönetme konusunda aktiftir.

 

 

 

İran Ermenilerinin ülkede, her biri tarihi bir döneme ait ,çok sayıda kilisesi var. Bu kiliseler yapım tarihlerine göre üç gruba ayrılır:

  1. Ortaçağ Kiliseleri: Bu kiliseler Azerbaycan’da bulunur ve en ünlüsü Maku’daki St. Thaddeus Kilisesi ve Julfa Aras’taki St. Stepanus Kilisesi’dir.
  2. Safevi döneminin kiliseleri: Bu kiliseler İsfahan’da (en önemlileri Vanak Kilisesi), Şiraz, Bushehr, Chaharmahal, Arak ve Kharan’da bulunmaktadır.
  3. Ondokuzuncu ve Yirminci Yüzyıl Kiliseleri: 19. yüzyılın sonlarından itibaren Ermeniler İran’ın dört bir yanına yayıldıklarında, dini ayinlerini gerçekleştirdikleri birçok farklı şehirde kilise inşa ettiler.

Leave a Reply

© 2018 Marcopolo Iran Touring Co. All Rights Reserved